Marmaraereğlisi koyunun güney ucunda, Sultan Abdülmecit döneminde 1861 yılında inşa edilen tarihi Fransız Deniz Feneri, bu kez koruma ve yapılaşma tartışmalarıyla gündeme geldi.
Birinci derece arkeolojik sit alanında bulunduğu belirtilen tarihi fenerin çevresinde Marmaraereğlisi Belediyesi tarafından hizmete açılan kafeterya ile sonradan yapıldığı öne sürülen tuvalet binası, koruma mevzuatına uygunluk açısından tartışma konusu oldu.
Arkeolog Mehmet Akif Işın, tarihi alan içerisinde gerçekleştirilen uygulamaların koruma ilkelerine aykırı olduğunu savunarak yetkililere çağrıda bulundu.
ARKEOLOG IŞIN: BİRİNCİ DERECE SİT ALANINDA BÖYLE BİR UYGULAMA YAPILAMAZ
Tarihi fenerin bulunduğu bölgede daha önce ticari tesis yapılmasına yönelik girişimlerin koruma kurulu tarafından reddedildiğini belirten Işın, arkeolojik sit alanlarının belirli koruma kurallarına tabi olduğunu hatırlattı.
Geçmişte Ereğli Feneri ve Hoşköy Feneri çevresinde benzer tesislerin açılması yönünde başvurular yapıldığını anlatan Işın, söz konusu taleplerin uygun bulunmadığını ifade etti.
Işın, buna rağmen tarihi Fransız Deniz Feneri çevresinde kafeterya açılmasının ve ardından tuvalet binası yapılmasının hukuki açıdan incelenmesi gerektiğini savundu.
KAFETERYAYA İZİN, TUVALETE SORUŞTURMA İDDİASI!
Tartışmanın en dikkat çekici boyutunu ise kafeterya ile tuvalet binasına ilişkin farklı uygulamalar oluşturdu.
Kafeteryanın açılmasına izin verildiğini, ancak tuvalet binası hakkında işlem başlatıldığını ileri süren Işın, ilgili kurumların kararları arasında çelişki bulunduğunu öne sürdü.
Işın, duruma şu sözlerle tepki gösterdi:
“Hem izin veriyorsun kafeteryaya hem tuvalette soruşturma. O zaman kafeteryaya ne izin verdin?”
Arkeolog Işın, özellikle birinci derece arkeolojik sit alanında izinsiz kazı yapıldığı iddiasının araştırılması gerektiğini vurguladı.
TUVALET İÇİN YIKIM KARARI MI VERİLDİ?
Tarihi fenerin yanına inşa edildiği belirtilen tuvalet binası hakkında yıkım kararı bulunduğu da iddialar arasında yer aldı.
Işın, söz konusu yapıyla ilgili yıkım kararı verildiğinin kendisine aktarıldığını ancak kararın uygulanıp uygulanmadığı konusunda net bir bilgiye sahip olmadığını ifade etti.
Bu gelişme, binanın hangi izinlerle yapıldığı, koruma kurulunun görüşünün alınıp alınmadığı ve olası yıkım kararının hangi aşamada olduğu sorularını gündeme taşıdı.
2863 SAYILI KANUN’U HATIRLATTI
Tarihi ve arkeolojik alanların korunmasına ilişkin yasal düzenlemelere dikkat çeken Işın, konunun 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Işın, izinsiz müdahale ve yapılaşma iddialarının tespit edilmesi durumunda sorumlular hakkında kanunun 65’inci maddesi kapsamında gerekli hukuki işlemlerin yapılması gerektiğini savundu.
GÖZLER BELEDİYE VE KORUMA KURULUNDA
Marmaraereğlisi Belediyesi tarafından tarihi fenerde hizmete açılan sosyal tesisin koruma kurulu kararlarına uygunluğu, tartışmanın merkezinde bulunuyor.
Belediye Başkanı Mustafa Onur Bozkurter, daha önce belediye meclisinde yaptığı açıklamada, tarihi Fransız Deniz Feneri’ndeki Merbel Cafe’nin yoğun ilgi gördüğünü ve farklı illerden ziyaretçiler ağırladığını belirtmişti.
Ancak bu açıklama, kafeterya ve tuvalet binasının koruma mevzuatına uygunluğuna yönelik son iddiaları açıklığa kavuşturmuyor.
YANIT BEKLEYEN KRİTİK SORULAR!
Tarihi Fransız Deniz Feneri çevresinde yaşanan gelişmeler, kamuoyunun yanıt beklediği önemli soruları da beraberinde getirdi.
Birinci derece arkeolojik sit alanında kafeterya açılması için hangi kurumdan izin alındı? Kafeterya ve tuvalet binasına ilişkin koruma kurulu kararları bulunuyor mu? Tuvalet binası yapılırken kazı izni alındı mı? Yıkım kararı verildiyse neden ve ne zaman uygulanacak?
Marmaraereğlisi’nin tarihi ve kültürel mirasının korunması açısından önem taşıyan tartışmada, ilgili kurumların izin belgeleri, koruma kurulu kararları ve yürütülen işlemlere ilişkin kamuoyunu bilgilendirmesi bekleniyor.
