Avrupa Birliği destekli çalışmayla yaklaşık 1500 yıllık yapının korunması ve ziyaretçilerin kullanımına uygun biçimde düzenlenmesi amaçlanıyor.
Karadeniz’e uzanan bir sırt üzerinde yüzyıllardır beldeyi çevreleyen Kıyıköy Kalesi’nin Saray Kapısı ile 3. ve 4. burçlarında restorasyon çalışmaları sürüyor. Kıyıköy Belediyesinin ortak olduğu MOBIGATE projesi kapsamında yürütülen onarımla, kalenin bu bölümlerindeki tarihî dokunun korunarak gelecek kuşaklara aktarılması hedefleniyor.
Restorasyon için 1 Haziran 2026’da yüklenici firmayla imzalanan sözleşmede, yapım işinin azami bedeli KDV dâhil 233 bin 365,80 avro olarak belirlendi. Çalışmaların, sözleşmenin yürürlüğe girmesinden itibaren en fazla sekiz ay içinde tamamlanması öngörüldü.
TARİHÎ YAPI ZİYARETÇİLERLE BULUŞACAK
Onarımın odağındaki Saray Kapısı, tuğla örgü üzerine yerleştirilmiş kesme blok taşlarıyla kalenin günümüze ulaşan önemli girişlerinden biri. Kapıyla birlikte iki burçta gerçekleştirilen çalışmalar, ziyaretçilerin bu alanlara erişimini kolaylaştıracak düzenlemeleri de kapsıyor.
Interreg VI-A IPA Bulgaristan–Türkiye Programı desteğiyle yürütülen yatırımın, beldenin kültür turizmine katkı sağlaması bekleniyor. Tarihî alanların sosyal kullanıma kazandırılmasıyla kalenin Kıyıköy’ün günlük yaşamında daha fazla yer bulması amaçlanıyor.
PROJE BÜTÇESİNİN YÜZDE 85’İ AVRUPA BİRLİĞİ’NDEN
Restorasyonun içinde yer aldığı MOBIGATE projesi, Türkiye ve Bulgaristan’daki ortakların çalışmalarını kapsayan toplam 947 bin 916,79 avroluk bütçeye sahip. Finansmanın yüzde 85’i Avrupa Birliği desteğinden, yüzde 15’i ulusal katkıdan karşılanıyor. Kıyıköy Belediyesine ayrılan toplam proje bütçesi ise 321 bin 740,49 avro.
24 Haziran 2025’te başlayan ortak projenin 23 Mart 2027’de tamamlanması planlanıyor. Bulgaristan’daki Kameno Belediyesinin liderliğindeki ortaklıkta Kıyıköy Belediyesinin yanı sıra Kırklareli Doğa Koruma ve Milli Parklar Şube Müdürlüğü ile Malko Tarnovo’daki Prof. Dr. Aleksandar Fol Tarih Müzesi bulunuyor. Projede dijital haritalar, alternatif ulaşım uygulamaları ve ortak tanıtım çalışmaları da yer alıyor.
İKİ DERE ARASINDA YÜZYILLARA DİRENEN KALE
Güneyde Kazandere, kuzeyde Pabuçdere arasında bulunan Kıyıköy Kalesi, altıncı yüzyılda Bizans İmparatoru Jüstinyen döneminde inşa edildi. Dokuzuncu ve onuncu yüzyıllarda onarım gören yapı, farklı dönemlerin izlerini taş ve tuğla duvarlarında bugüne taşıdı.
Batı cephesi düz araziye inen kalenin doğu cephesi büyük ölçüde tahrip oldu. Ayakta kalan bölümlerdeki kesme taş kaplamalar ve moloz dolgulu duvarlar, dönemin savunma mimarisini yansıtıyor.
ÜÇ KAPI, BELDENİN GEÇMİŞİNE AÇILIYOR
Kıyıköy’ün tarihî girişlerinden Vize Kapısı, taş ve tuğla hatıllarla örülmüş yapısıyla öne çıkıyor. Bu kapı 1991 yılında restore edilirken, Saray Kapısı bugün yürütülen çalışmanın merkezinde bulunuyor.
Surların güneydoğusundaki Liman Kapısı ise doğal kayaya oyulan merdivenli geçidi ve kireç harçlı tuğla tonozuyla kıyıya bağlantı sağlıyor. Beldenin farklı yönlere açılan bu tarihî geçitleri, Kıyıköy’ün yerleşim geçmişinin günümüze ulaşan parçalarını oluşturuyor.